ناباروری در بین زوجین یکی از مشکلاتی است که امروزه بسیار دیده می شود به همین دلیل افرادی که با این مشکل مواجه هستند بدنبال روش های درمان نازایی و یا روش های اهدایی هستند. اهدای جنین یکی دیگر از روش های اهدایی است که از زوج هایی که فرزند دارند به زوج هایی که مشکل ناباروری دارند میتواند کمک کننده باشد.

اهدای جنین به کمک روش آی وی اف انجام می شود. افرادی که در هنگام استفاده از روش آی وی اف، فریز جنین نیز انجام دهند در آینده هم خود و هم دیگران میتوانند از جنین فریز شده استفاده کنند.

اهدای جنین چیست؟

اهدای جنین یک نوع تولید مثل است که بعد از لقاح جنینی که در محیط آزمایشگاه و یا در لقاح آی وی اف (IVF) حاصل می شود به زوج دیگر اهدا می شود. معمولا در مواردی که روش های دیگر درمان ناباروری موثر نباشند پزشک متخصص روش اهدای جنین را جایگزین درمان می کند. در این روش از بانک ذخیره جنین فریز استفاده می شود، جنین های فریز شده حاصل جنین های تولید شده از روش آی وی اف است.

شرایط انجام اهدای جنین

در روش اهدای جنین همانند روش های دیگر درمان ناباروری شرایطی در نظر گرفته می شود تا شانس موفقیت افزایش یابد. از جمله شرایطی که در نظر گرفته میشود:

  • فرد اهدا کننده جنین باید کمتر از 30 سال داشته باشد.
  • فرد اهدا کننده باید متاهل و دارای فرزند باشد.
  • بیماری های ژنتیکی و جنسی فرد اهدا کننده بررسی میشود و درصورت عدم وجود مشکل اهدای جنین انجام میشود.
  • سلامت رفتاری فرد اهدا کننده نیز مورد بررسی قرار میگیرد و باید از نظر رفتاری سالم باشد.
  • عدم اعتیاد فرد اهداکننده نیز بررسی می شود.

درصورت سلامت در هریک از موارد بالا فرد در لیست اهدای جنین قرار میگیرد تا بعد از انجام آزمایشات زوجین گیرنده جنین عمل اهدای جنین انجام گیرد.

اهدای جنین چگونه انجام میگیرد؟

در اهدای جنین فرد گیرنده و دهنده جنین می توانند ناشناس باشند و هیچ شناخت و آشنایی با یکدیگر نداشته باشند به این نوع اهدای جنین ناشناس می‌گویند. در مواردی گیرنده و دهنده جنین تا حدودی اطلاعاتی از یکدیگر دارند اما موارد جزئی تر مانند آدرس در اختیار آن ها قرار نمیگیرد، به این نوع اهدای جنین نیمه آشنا یا نیمه آشکار گویند. اما گاهی نیز دریافت کننده و دهنده جنین قبل و بعد از عمل با یکدیگر در ارتباط هستند و با هم آشنا می شوند، به این نوع هدا نیز اهدای جنین آشکار می گویند.

جنین های فریز شده را تا مدتی زیادی می توان نگه داری کرد وهنگامی که گیرنده شرایط مطلوبی داشته باشد جنین ها را از حالت فریز شده خارج میکنند و طی عمل آی وی اف، جنین را به داخل رحم منتقل میکنند. برای انتقال جنین فریز شده به شهر یا کشور دیگر محدودیتی وجود ندارد و به راحتی این کار امکان پذیر است. پس از آنکه جنین های فریز شده را از حالت انجماد خارج کردند با استفاده از روش آی وی اف از طریقه دهانه رحم به رحم منتقل میکنند.

درصورتی که جنین به خوبی جایگزین شود در رحم رشد کرده و پس ازگذشت 14 روز از انتقال جنین، آزمایش بارداری از گیرنده جنین گرفته میشود تا از بارداری فرد اطمینان حاصل شود.

هدف از اهدای جنین

هدف از اهدای جنین میتوان به موارد زیر اشاره کرد:

  • اهدای جنین به زوجین دیگری که مشکل باروری دارند
  • انجام تحقیقات بر روی اهدای جنین
  • ذخیره جنین برای آینده خود فرد یا دیگران

اهدای جنین به زوجینی که مشکل نازایی و ناباروری دارند می تواند موقعیت فرزندآوری را فراهم کند. خصوصیات و مشخصات جنین اهدایی مانند فرد اهداکننده جنین است.

میزان موفقیت جنین اهدایی

شانس موفقیت در اهدای جنین براساس میزان تولد نوزاد زنده در هر انتقال است. همچین به سن اهدا کننده، تعداد جنین های اهدایی و … بستگی دارد. به طور میانگین درصد موفقیت این روش 43 تا 45 درصد است.

بیشتر بخوانید: اهدای تخمک چیست؟

اقدامات لازم قبل از اهدای جنین

  • فرد اهداکننده جنین چه مرد باشد و چه زن باید قبل از اهدای جنین از نظر ابتلا به بیماری های اچ آی وی و هپاتیت B و C آزمایش شوند.
  • انجام تست های غربالگری و معاینات فیزیکی
  • انجام تست های رفتارسنجی
  • درصورتی که فرد اهداکننده جنین به بیماری های واگیردار مبتلا باشد نمیتواند اهدای جنین کند.

مزایای اهدای جنین

  • زوج هایی که توانایی باروری و بارداری طبیعی را ندارند و قصد باروری با آی وی اف را دارند میتوانند از جنین اهدایی استفاده کنند. همچنین زوج هایی که توانایی باروری طبیعی را دارند و با لقاح طبیعی تخمک و اسپرم زوج (مرد و زن) بارداری رخ می دهد، می توانند جنین های اضافه ای که تشکیل می شود را اهدا کنند تا در دسترس زوج های نازای دیگر قرار گیرد.
  • اگر زوج ها از شیوه فرزند خواندگی استفاده کنند، مادر تجربه بارداری و زایمان را از دست می دهد، درصورتی که در روش اهدای جنین مادر بعد از انتقال جنین به رحم میتواند تمام دوران بارداری و رشد جنین را تجربه و احساس کند.
  • برای زوجینی که فرزند ندارند عمل اهدای جنین میتواند تغییر مثبت و بزرگی در زندگی باشد.

معایب اهدای جنین

  • از معایبی که میتوان برای اهدای جنین عنوان کرد وجود مراحل قانونی طولانی است. زیرا این عمل در کلینیک های ناباروری انجام می شود و به‌دلیل آنکه داوطلب اهدا کننده کمتر از دریافت کننده است انجام مراحل قانونی مدتی طول میکشد.
  • با توجه به اینکه شانس موفقیت در هر دو جنین فریز شده و تازه برابر است، افزایش سن مادر می تواند میزان موفقیت اهدای جنین را کاهش دهد.

هزینه جنین اهدایی

اهدای جنین نسبت به سایر روش های درمان نازایی هزینه کمتری دارد و هزینه پرداختی صرفا بابت خدمات کلینیک باروری و آزمایشات مورد نظر است. این روش برای زوجینی که نازا هستند روش بسیار ساده تر و با هزینه به صرفه تری است.

حکم شرعی در عمل اهدای جنین چیست؟

اضطرار، عسر و حرج از مواردی هستند که میتوان حکم ثانویه را جایگزین حکم اولیه کرد. بنابراین این حکم شامل جنین اهدایی نیز شده و حکم شرعی انجام این عمل حرام مطلق نیست و صحیح می باشد.